Zarządzanie przez docenianie – jak opanować sztukę chwalenia pracownika?4 kwietnia 2018

shutterstock_562615912

Wielu kierowników aptek zastanawia się, w jaki sposób motywować swoich farmaceutów, by pracowali efektywnie i z zaangażowaniem? Co bardziej doświadczeni wiedzą, jak wiele zależy od atmosfery oraz od relacji, jakie utrzymują z podwładnymi.

R E K L A M A
518x55-FP_MF_baner

autorka: Anita Gałek
trener, coach ICF

Współcześni menedżerowie zdają sobie sprawę z dużego znaczenia tzw. pozafinansowych środków motywacji. Wśród nich są właśnie elementy tzw. motywacji pozytywnej, jak chwalenie czy docenianie. Motywacja pozytywna to ta oparta na nagradzaniu pracowników. To, jakich środków użyć w stosunku do pracownika, by zmotywować go do działania, wymaga od menedżera dużej świadomości i znajomości zespołu. Badania wskazują jednoznacznie, że pracownicy mają potrzebę bycia docenianymi i chwalonymi. Przeprowadzone przez portal Pracuj.pl i firmę Training Partners badania, które objęły 1572 polskich pracowników z 61 przedsiębiorstw, pokazują, że tym, co motywuje, jest docenienie zaangażowania i sukcesów. Kluczowe staje się to, że w odróżnieniu od zachodnich koleżanek i kolegów Polacy otrzymują je zdecydowanie zbyt rzadko. Okazuje się, że czynnik ten jest potrzebą zaspakajaną w najmniejszym stopniu. Jest to ewidentny dowód na to, że w polskich firmach mamy problem z chwaleniem i docenianiem pracowników. W rodzimych środowiskach biznesowych wciąż bliżej jest do stosowania środków motywacji negatywnej (opartej na systemie kar) niż pozytywnej. Warto więc zastanowić się, jakim przełożonym jestem i koncentrować się na tym, by doceniać swoich farmaceutów i inne osoby z zespołu.

Dlaczego zastosowanie pozytywnej motywacji dla niektórych kierowników staje się bardzo trudne lub wręcz nierealne? Ponieważ towarzyszą temu mocno zakorzenione przekonania, poparte nie faktami, lecz przeczuciami. Mogą to być na przykład przekonania o tym, że:

  • pracowników nie trzeba chwalić za to, co robią – przecież biorą za to pensję, wykonują swoje obowiązki;
  • pracownicy chcą tylko podwyżki – tylko pieniądze są w stanie ich zmotywować;
  • częste chwalenie może zdemoralizować pracownika;
  • nie mam czasu, żeby ich chwalić i ciągle motywować;
  • to dorośli ludzie, po studiach, powinni sami motywować się do działania;
  • nie mogę zbyt często ich chwalić, bo przestanie to na nich działać;
  • chwaląc, stracę szacunek;
  • nie do końca wiem, jak motywować.

To tylko niektóre hamujące przekonania, które utrudniają stosowanie motywacji pozytywnej. Z pewnością niektóre sposoby chwalenia mogą okazać się dla pracownika irytujące lub wręcz demotywujące – jak choćby przysłowiowe poklepanie po ramieniu czy stwierdzenie „dobra robota”. Pracownicy często sami prześmiewczo mówią, że nagrodą będzie uścisk ręki prezesa. Tak, rzeczywiście ten sposób motywacji może nie przynieść oczekiwanych efektów.

Jak zatem chwalić, by motywować? Istnieje wiele teorii przywódczych, które można zastosować. Jedną z nich jest koncepcja Kena Blancharda, zgodnie z którą każdy pracownik przystępujący do wykonania jakiegoś zadania zaczyna je od pierwszego z czterech etapów rozwoju. Mowa tu o „entuzjastycznym debiutancie”, który przystępuje do wykonania zadania z wielkim zapałem i energią. Nie zdaje sobie sprawy z ewentualnych braków kompetencji, które są potrzebne do osiągnięcia celu (wykonania zadania). Taki człowiek przecenia swoje siły, nie zdając sobie sprawy, że samym zaangażowaniem nie osiągnie sukcesu. Dlatego tak ważne jest, by na tym etapie obecny był lider. Ten powinien podać konkretne instrukcje, jak zadanie powinno być wykonane. Powinien również dać wsparcie pracownikowi i poczucie, że wierzy w jego sukces. Blanchard nazywa to kompetencjami transferowymi. Różnią się one od kompetencji merytorycznych tym, że są bardzo ogólne. Przykładem kompetencji transferowej jest komunikatywność. Komunikatywny pracownik to ten, który sam docieka, poszukuje informacji, nie boi się pytać. Pomaga mu to w osiągnięciu celu. Nie siedzi i nie czeka, aż ktoś bardziej doświadczony podejdzie i wskaże mu sposób na wykonanie danego zadania.