Gwiazdka diabetyka18 grudnia 2017

kuchnia_11-12.2017

Wigilia i Święta Bożego Narodzenia to trudny czas dla diabetyków. Gdy stoły uginają się od wypieków, oni muszą uprzejmie odmawiać degustacji wielu dań. Istnieje jednak kilka sposobów na to, aby święta były dla diabetyka całkiem przyjemne.

autorka: Agata Opiela
coach zdrowia, specjalistka ds. żywienia, promotorka zdrowego stylu życia, slow life, naturalnych metod leczenia, współpracuje z portalem eGaga.pl

Co zrobić, aby czas spędzony przy świątecznym stole nie wiązał się ze skokami poziomu cukru we krwi? Diabetycy muszą przygotować własną strategię dietetyczną na święta. W trakcie kolacji wigilijnej tradycja chrześcijańska sprzyja diabetykom, a wiele potraw jest wprost dla nich stworzona, jak np. barszcz czerwony czy kapusta z grochem. W przypadku innych dań wigilijnych warto zmienić technikę ich przyrządzania. Rybę można upiec zamiast smażyć, a do potraw makaronowych wybierać pełnoziarniste produkty i gotować je al-dente, co zmniejszy ich indeks glikemiczny. Mąka pszenna najczęściej używana w świątecznych wypiekach podnosi poziom cukru we krwi, dlatego można zastąpić ją mąką orkiszową lub inną pełnoziarnistą, gdyż są one bogate w błonnik i zawierają więcej substancji odżywczych. Ciasto warto przygotować jak najcieniej, zwiększyć ilość farszu na jeden pieróg lub uszko, a zmniejszyć ilość ciasta. Własne, dobrze wypróbowane przepisy warto dostosować do potrzeb chorego – wystarczy np. zamienić cukier w serniku na stewię lub ksylitol, a do innych wypieków użyć mąki o niskim indeksie glikemicznym i częściowo zastąpić ją otrębami. Nie potrzeba wiele wysiłku, aby dania wigilijne były odpowiednie dla diabetyków.

Karp pieczony z warzywami
Składniki: 30 dkg karpia, 1 średnia marchew, 1 pietruszka, 1/2 selera, kawałek białej części pora, 3 łyżki oleju rzepakowego, 1 łyżka soku z cytryny, sól, 1 łyżka siekanego koperku, 1 łyżka siekanej natki pietruszki
Przygotowanie: Rybę oczyścić, zeskrobać nożem łuski razem z naskórkiem w kierunku od ogona ku głowie. Umytą dokładnie rybę natrzeć solą. Warzywa pokroić w półtalarki, dodać połowę koperku, wymieszać i nafaszerować nimi rybę. Danie skropić olejem i sokiem z cytryny, zawinąć w rękaw do pieczenia. Wstawić do piekarnika rozgrzanego do temperatury 180º C i piec ok. 20-25 minut. Rybę posypać natką na talerzu. W ten sposób można upiec filety z innej ryby przekładając je warzywami.

***

Ryba to obowiązkowy element każdego stołu wigilijnego. Chociaż zdrowa, nie każda nadaje się dla diabetyka. Warto zadbać o odpowiednią obróbkę cieplną, tak aby służyła zdrowiu wszystkich członków rodziny. Ryba pieczona w pergaminie jest daniem o niskiej zawartości tłuszczu, a sposób przygotowania sprawia,  że smaki ryby i warzyw przenikają się nawzajem.

Wigilijne gołąbki z kaszą gryczaną
Składniki: główka kapusty, dwie cebule, szklanka czerwonej soczewicy, 1,5 szklanki kaszy gryczanej, 1,5 szklanki brązowego ryżu, 500 g pieczarek, sól, pieprz, 500 ml wody, przecier pomidorowy, bazylia suszona
Przygotowanie: Soczewicę zalewamy wodą i gotujemy do miękkości. Kaszę również gotujemy. Wszystko studzimy i przekładamy do miski. Pieczarki czyścimy, kroimy w małe kawałki i dusimy z pokrojoną cebulą na oliwie kilka minut. Dodajemy do kaszy i soczewicy. Doprawiamy solą i pieprzem. Mieszamy. Z kapusty wykrawamy głąb. Gotujemy we wrzątku, aż zmiękną liście. Miękkie liście oddzielamy od kapusty, odkrawamy zgrubiałe nerwy i smarujemy farszem. Zawijamy – najpierw boki zginamy do środka, a następnie zwijamy gołąbka zaczynając od góry liścia. Gotowe gołąbki układamy ciasno w naczyniu żaroodpornym i zalewamy do połowy sosem, który przygotowujemy z wody wymieszanej z przecierem, bazylią, solą i pieprzem. Dusimy ok. 1,5 godziny w piekarniku w temperaturze 180º C.

***

Tradycyjne, ociekające tłuszczem gołąbki w gęstym pomidorowym sosie nie są raczej daniem odpowiednim dla diabetyka. Ale dzięki odpowiedniemu przygotowaniu gołąbki mogą być jak przystało na wigilię postne, smaczne, ale też wyjątkowo zdrowe. Kasza gryczana powinna nie tylko od święta zagościć na stole diabetyka. Ma niski indeks glikemiczny, dużo wapnia, fosforu, cynku oraz kwasu foliowego. Dodatkowo zawiera także D-chiro-inozytol, czyli związek, który bierze udział w prawidłowym działaniu insuliny.

Piernik z batatów
Składniki: 400 g upieczonych batatów, 200 g ksylitolu, 2 łyżki kakao, pół szklanki mąki pełnoziarnistej, 1 łyżeczka sody, szczypta soli, 4 jajka, garść orzechów włoskich, 2 płaski łyżki przyprawy korzennej (mieszanka cynamonu, kardamonu, imbiru, mielonych goździków i gałki muszkatołowej)
Przygotowanie: Bataty piec w piekarniku przez 40-60 minut, ostudzone zblendować na gładką masę. Do masy dodajemy pozostałe składniki i dokładnie miksujemy. Foremkę (20×20 cm) wykładamy papierem i przelewamy do niej masę. Pieczemy we wcześniej nagrzanym piekarniku do temperatury 180º C przez 45-50 minut. Upieczony piernik można polać polewą przygotowaną z gorzkiej czekolady słodzonej słodem odpowiednim dla diabetyków i oleju kokosowego.

***

Bataty to doskonałe produkty dla diabetyków, ponieważ są bogate w błonnik i mają niski indeks glikemiczny. W kuchni można je wykorzystać zarówno do dań głównych jak i deserów. Wykorzystane do przygotowania świątecznego piernika podniosą jego walory zdrowotne i smakowe.