Zawodowy ból pleców19 listopada 2014

Farmaceuci są grupą zawodową szczególnie narażoną na zmiany przeciążeniowe w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowym kręgosłupa. Długie godziny spędzone w pozycji stojącej i związane z tym przeciążanie stawów, nadwyrężanie mięśni i więzadeł, nieumiejętne dźwiganie cięższych przedmiotów, częste skłony i skręty – wszystko to sprawia, że ból pleców staje się przykrym towarzyszem codziennej pracy.

Diagnostyka

W celu trafnego rozpoznania dolegliwości i postawienia diagnozy niezbędna jest konsultacja specjalisty. Lekarz w gabinecie sprawdza napięcie mięśniowe, ruchomość poszczególnych segmentów kręgosłupa, ocenia czucie na kończynach, obecność i siłę odruchów nerwowych, bada objawy podrażnienia korzeni nerwowych. Najczęściej niezbędna jest diagnostyka obrazowa: badanie RTG pozwala wykryć patologie dotyczące elementów kostnych, zmiany zwyrodnieniowe kręgów, dyskopatie czy przesunięcia kręgów. Bardziej zaawansowane metody, takie jak tomografia komputerowa (TK) czy rezonans magnetyczny (MR), uwidaczniają choroby krążków międzykręgowych (wypuklina, przepuklina, bulging disc) i pozwalają ocenić stopień ucisku na worek oponowy czy korzenie nerwowe oraz stopień zwężenia kanału kręgowego.

Terapia

Leczenie schorzeń kręgosłupa można podzielić na zachowawcze i operacyjne. W leczeniu zachowawczym skutecznym orężem w walce z dolegliwościami bólowymi może być fizykoterapia: krioterapia, diadynamik, pole magnetyczne, ultradźwięki, tens, jonoforeza, laser czy lampy – która powoduje zmniejszenie napięcia mięśniowego, a także redukuje stany zapalne. Suchy masaż relaksacyjny pozwala zwiększyć ukrwienie mięśni przykręgosłupowych, co skutkuje zmniejszeniem ich napięcia. Kinezyterapia, czyli ćwiczenia lecznicze, pozwala zredukować przykurcze mięśniowe i zwiększa zakres ruchomości. W ostrych stanach bólowych niezbędna jest farmakoterapia. Stosowanie leków przeciwbólowych, przeciwzapalnych (zwykle niesteroidowych), rozluźniających mięśnie i uspokajających pozwala przetrwać ten okres. W razie długo utrzymującego się ataku bólu mogą pojawić się zaburzenia neurologiczne (zmniejszenie siły mięśniowej, zaniki mięśniowe, opadanie stopy, utrata kontroli nad funkcją zwieraczy pęcherza moczowego, zaburzenia czucia). Niezbędna jest wówczas konsultacja neurochirurgiczna.

Profilaktyka przede wszystkim!

Wiedząc, że najskuteczniejszym sposobem w walce z bólem pleców jest profilaktyka, musimy pamiętać, że o kręgosłup należy dbać przez całe życie. Konieczne jest regularne stosowanie ćwiczeń fizycznych mobilizujących mięśnie. Istnieje wiele metod rehabilitacyjnych skupiających się na wzmacnianiu gorsetu mięśniowego obręczy barkowej, grzbietu i pasa lędźwiowego. Efektywne są ćwiczenia w odciążeniu (basen, podwieszanie). Ważnym elementem w profilaktyce schorzeń kręgosłupa jest prawidłowa postawa ciała podczas dźwigania ciężaru, unikanie schylania się i ruchów skrętnych tułowia. Ponadto prawidłowa pozycja podczas stania i siedzenia, odpowiedni odpoczynek i dieta.