Szczepy drożdży S. boulardii w walce z biegunką15 października 2012

szczepy-drozdzy-s-boulardii-w-walce-z-biegunka-237x145

Badania dowodzą, że stosowanie szczepu drożdży Saccharomyces boulardii w ostrej biegunce u dzieci skraca czas trwania dolegliwości. Efekt ów zależny jest od dawki i lepszy w przypadku biegunek wirusowych niż bakteryjnych

Saccharomyces boulardii jest niepatogennym szczepem drożdży wyizolowanym w 1923 r. w Indochinach przez Hen­ri Boularda podczas prowadzonych przez niego badań nad przeciw­biegunkowym działaniem skórek owoców liczi spożywanych przez miejscową ludność[1].

 

Jako preparat farmaceutyczny występuje w postaci żywych, liofi­lizowanych komórek, podawanych w postaci proszku lub kapsułek żelatynowych. W odróżnieniu od probiotyków bakteryjnych S. boulardii posiada naturalną oporność na działanie antybio­tyków, z wyjątkiem preparatów przeciwgrzybicznych[2].

S. boulardii podawany doustnie jedynie przejściowo kolonizuje przewód pokarmowy człowieka. Stan równowagi mierzony stę­żeniem w jelicie grubym osiąga się po 2-3 dniach podawania preparatu, zaś po 6-7 dniach od zaprzestania podawania dochodzi do jego pełnej eliminacji z kału.

 

Stosowaniu antybiotyków towarzy­szy szereg działań niepożądanych, wśród których biegunka stanowi jeden z istotniejszych problemów. Do rozwoju biegunki poantybio­tykowej może dojść już w kilka godzin od przyjęcia pierwszej dawki dowolnego antybiotyku albo tuż po zakończeniu antybiotykote­rapii, niekiedy jednak nawet w 6-8 tygodni po zakończeniu leczenia przeciwbakteryjnego. Częstość występowania biegunki poanty­biotykowej szacuje się na 5-30% leczonych, w tym na ok. 20% u chorych poddawanych antybio­tykoterapii w szpitalu[3, 4, 5, 6, 7]. Częstość występowania rzekomo­błoniastego zapalenia jelita gru­bego, najcięższej postaci biegunki poantybiotykowej, w warunkach ambulatoryjnych szacuje się na 1-3 przypadków na 100 000 cykli leczenia i 1-10 przypadków na 1000 cykli leczenia w warunkach szpitalnych.

 

Szereg dobrze przeprowadzonych badań klinicznych oraz podsumo­wania tych badań z ostatnich lat wskazują na wiodącą rolę i olbrzy­mią skuteczność S. boulardii w zapobieganiu biegunce poantybio­tykowej (60-70% skuteczność[8, 9]) i w leczeniu nawrotów zakażenia wywoływanych przez Clostridium difficile[10, 11], podstawowy pato­gen odpowiedzialny za biegunkę poantybiotykową (blisko 80% przypadków).

 

Mechanizm działania S. boulardii wobec patogenów wywołujących biegunkę jest wielokierunkowy. Jednym z ważniejszych mechani­zmów jest produkcja proteazy se­rynowej unieczynniającej toksyny A i B produkowane przez C. difficile oraz ich receptory zlokalizowane w rąbku szczotecz­kowym. Dodatkowo S. boulardii wzmacnia odpowiedź odpornościo­wą jelita wobec toksyny A.

W oparciu o przeprowadzone dotychczas wiarygodne bada­nia można stwierdzić, że zastosowanie S. boulardii w ostrej biegunce prowa­dzi do skrócenia czasu jej trwania średnio o ok. 1 dzień[12]. Efekt jest zależny od dawki i lepszy w biegunkach wirusowych niż bakteryjnych oraz lepszy u dzieci niż u dorosłych.

S. boulardii jest także skuteczny w zapobieganiu biegunce podróż­ników, co wykazało szereg badań podsumowanych w jednej z metaanaliz[13].

 

Bezpieczeństwo stosowania S. boulardii testowano w wielu badaniach klinicznych u ludzi oraz na modelach zwierzęcych, potwierdzając jego dobrą tolerancję i brak działań niepożądanych[14, 15, 16, 17].

 

Piśmiennictwo:

1. McFarland LV, Bernasconi P. S. boulardii: a review of an innovative biotherapeutic agent. Microb Ecol Health Dis 1993; 6: 157-71.

2. Altwegg M. La biotherapie dans la diarhee. Der Informierte Arzt 1992; 13.

3. Bartlett JG. Antibiotic-associated diarrhoea. Clin Inf Dis 1992; 15: 573-81.

4. Buts JP, Weber AM, Roy CC et al. Pseudomembra­nous enterocolitis in childchood. Gastroenterology 1977; 73: 823-7.

5. McFarland LV. Diarrhoea acquired in the hospital w Gianella R.A. ed.: Acute infectious diarrhoea, Philadelphia: Saunders WB 1993: 563-77.

6. Jacobs NF. Biegunki i rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy wywołane przez antybiotyki, MpD 1995; 3: 125-30.

7. Kotowska M, Albrecht P, Józefczuk J i wsp. Częstość występowania biegunki poantybioty­kowej u dzieci. Ped. Współczesna Gastrologia, Hepatologia i Żywienie Dziecka. 2005; 4: 269-73.

8. Szajewska H, Setty M, Mrukowicz J et al. Probio­tics in Gastrointestinal Diseases in Children: Hard and Not-So-Hard Evidence of Efficacy. J Pediatr Gastroenterol Nutr. 2006; 42: 454-475.

9. Szajewska H, Skórka A. Saccharomyces boulardii for treating acute gastroenteritis in children: updated meta-analysis of randomized controlled trials. Aliment Pharmacol Ther. 2009;30(9):960-1.

10. Surawicz CM, McFarland LV, Elmer G et al. Treat­ment of recurrent Clostridium difficile colitis with vancomycin and Saccharomyces boulardii. Am J Gastroenterol 1989; 84: 1285-7.

11. McFarland L, Surawicz CM, Greenberg RN et al. A randomised placebo-controlled trial of Saccha­romyces boulardii in combination with standard antibiotics for Clostridium difficile disease. JAMA 1994; 271: 1913-8.

12. Vandenplas Y, Brunser O, Szajewska H. Saccharo­myces boulardii in childhood. Eur J Pediatr. 2009; 168(3):253-65.

13. McFarland LV. Meta-analysis of probiotics for the prevention of traveler’s diarrhea. Travel Med Infect Dis. 2007;5(2):97-105.

14. Kirchhelle A, Fruhwein N, Toburen D. Treatment of persistent diarrhea with S. boulardii in returning travelers. Results of a prospective study. Fortschr Med 1996; 20; 114: 136-40

15. McFarland LV, Surawicz CM, Greenberg RN et al. A randomized placebo-controlled trial of Saccha­romyces boulardii in combination with standard antibiotics for Clostridium difficile disease. JAMA 1994; 17; 272: 518

16. Muller J, Remus N, Harms KH. Mycoserological study of the treatment of paediatric cystic fibrosis patients with Saccharomyces boulardii (Saccha­romyces cerevisiae Hansen CBS 5926). Mycoses 1995; 38: 119-23.

17. Duman DG, Bor S, Ozütemiz O et al. Efficacy and safety of Saccharomyces boulardii in prevention of antibiotic-associated diarrhoea due to Heli­cobacter pylori eradication. Eur J Gastroenterol Hepatol. 2005; 17 (12): 1357-61.

Prześlij dalej